BrainParrot

PIB सारांश मराठीत — 15 नोव्हेंबर, 2026

UPSC साठी निवडलेली आणि सारांशित केलेली पत्र सूचना कार्यालयाची (PIB) दैनिक प्रसिद्धीपत्रके: प्रिलिम्स तथ्ये, GS पेपर आणि प्रत्येक मूळ पत्रकाची लिंक.

GS3संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

भारताच्या अंतराळ अर्थव्यवस्थेचे खुलीकरण

पीआयबीच्या पार्श्वभूमी टिपणीत भारत राज्य-नेतृत्वाखालील अंतराळ कार्यक्रमाकडून सार्वजनिक-खासगी प्रारूपाकडे कसा वळला, याचा आढावा घेतला आहे. २०२० ची सुधारणा, इन-स्पेस, एनएसआयएल, भारतीय अंतराळ धोरण २०२३, उदार केलेली थेट परकीय गुंतवणूक व्यवस्था आणि समर्पित निधी योजना ही यातील प्रमुख पावले आहेत.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS2फॅक्ट कार्ड15 नोव्हेंबर, 2026

केंद्रीय वाणिज्य आणि उद्योग मंत्री श्री पीयूष गोयल द्विपक्षीय आर्थिक आणि व्यापारी संबंध दृढ करण्यासाठी अधिकृत दौऱ्यावर इजिप्तमधील कैरो येथे दाखल

केंद्रीय वाणिज्य आणि उद्योग मंत्री श्री पीयूष गोयल १४ नोव्हेंबर २०२६ रोजी भारत-इजिप्त धोरणात्मक भागीदारी बळकट करणे, द्विपक्षीय व्यापार आणि गुंतवणूक संबंध अधिक सखोल करणे तसेच दोन्ही देशांमधील औद्योगिक आणि व्यावसायिक सहकार्याच्या नव्या संधींचा शोध घेणे या उद्देशाने अधिकृत दौऱ्यावर इजिप्तमधील कैरो

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS1संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

पंतप्रधान श्री नरेंद्र मोदी महाराष्ट्रातील गडचिरोली येथे जनजातीय गौरव दिवस कार्यक्रमात सहभागी

भगवान बिरसा मुंडा यांच्या १५१ व्या जयंतीनिमित्त पंतप्रधानांनी महाराष्ट्रातील गडचिरोली येथील जनजातीय गौरव दिवस कार्यक्रमात दूरदृश्य संवादाद्वारे सहभाग घेतला. त्यांनी सुमारे ₹३,००० कोटी किमतीच्या २४६ प्रकल्पांचे उद्घाटन व पायाभरणी केली.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS2संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

सरकारी आरोग्य खर्च तिपटीने वाढला, कुटुंबांच्या खिशातून होणाऱ्या खर्चाचा वाटा झपाट्याने घटला: राष्ट्रीय आरोग्य लेखा २०२३–२४

केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाने भारतासाठी राष्ट्रीय आरोग्य लेखा (एनएचए) अंदाज २०२३–२४ प्रसिद्ध केले. हे अंदाज २०१३-१४ ते २०२३–२४ या कालावधीचे आहेत. या दशकात सरकारी आरोग्य खर्च (जीएचई) सुमारे तिप्पट वाढला.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS1फॅक्ट कार्ड15 नोव्हेंबर, 2026

शाक्यमुनी बुद्धांचे पवित्र अवशेष नामसाई येथील गोल्डन पॅगोडा येथे दाखल; अरुणाचल प्रदेशातील प्रदर्शनाच्या अंतिम टप्प्याला सुरुवात

शाक्यमुनी बुद्धांचे पवित्र अवशेष १४ नोव्हेंबर २०२६ रोजी अरुणाचल प्रदेशातील नामसाई येथे दाखल झाले; यामुळे राज्यातील त्यांच्या प्रदर्शनाच्या तिसऱ्या आणि अंतिम टप्प्याला सुरुवात झाली.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS1संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

युगे युगीन भारत संग्रहालय

आर्थिक व्यवहार विषयक मंत्रिमंडळ समितीने ११ नोव्हेंबर २०२६ रोजी युगे युगीन भारत संग्रहालयाला मंजुरी दिली. त्याचा अंदाजित खर्च ₹३,२३० कोटी आहे. संस्कृती मंत्रालय हे संग्रहालय नवी दिल्लीतील उत्तर व दक्षिण ब्लॉक संकुलात विकसित करेल. यासाठी जुन्या सरकारी कार्यालयीन इमारतींचा अनुकूल पुनर्वापर केला जाईल.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS1संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

आदि वाणी

आदिवासी कार्य मंत्रालयाचा एआय मंच 'आदि वाणी' हा केवळ भाषांतर साधन न राहता आदिवासी भाषांसाठीचे व्यापक राष्ट्रीय संसाधन म्हणून विस्तारत आहे. १५ ऑक्टोबर २०२६ रोजी तो नऊ आदिवासी भाषांमध्ये मजकूर भाषांतर सुविधा देत होता.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS3संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

केंद्रीय गृहमंत्री आणि सहकार मंत्री श्री अमित शहा यांच्या हस्ते एनएचईसी मल्टी-स्टेट सहकारी संस्थेचे भूमिपूजन, केंद्रीय सहकारी संस्था निबंधकांच्या पश्चिम प्रादेशिक कार्यालयाचे आभासी पद्धतीने उद्घाटन आणि महाराष्ट्रातील पुणे येथे भारत टॅक्सी सेवांचा शुभारंभ

तळेगाव दाभाडे (पुणे जिल्हा) येथे केंद्रीय गृह व सहकार मंत्री अमित शहा यांनी एनएचईसी (नॅशनल हेवी इंजिनिअरिंग को-ऑपरेटिव्ह) बहु-राज्य सहकारी संस्थेच्या पुनरुज्जीवनासाठी भूमिपूजन केले.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS3फॅक्ट कार्ड15 नोव्हेंबर, 2026

हवामान शिखर परिषदेत भारताकडून रविवारच्या सायकल सफरीचे समर्थन

संयुक्त राष्ट्रांच्या हवामान शिखर परिषदेतील बहुतेक चर्चा ऊर्जा, वित्त आणि तंत्रज्ञान यांभोवती फिरते.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →
GS2संपूर्ण नोट15 नोव्हेंबर, 2026

लखपती दीदी उपक्रम

पीआयबीच्या एका माहितीपत्रकात लखपती दीदी उपक्रमाचा आढावा घेतला आहे. हा उपक्रम दीनदयाळ अंत्योदय योजना – राष्ट्रीय ग्रामीण जीवनोन्नती अभियानांतर्गत राबवला जातो आणि ग्रामीण महिलांचे कौटुंबिक उत्पन्न वाढवण्यासाठी स्वयंसहाय्यता गटांच्या जाळ्याचा वापर करतो.

स्रोत: PIB (पत्र सूचना कार्यालय) · मूळ वाचा ↗

UPSC नोट वाचा →

15 नोव्हेंबर, 2026 च्या सर्व चालू घडामोडी → · UPSC साठी PIB सारांश मराठीत · UPSC चालू घडामोडी मराठीत