जीएस२ — राज्यव्यवस्था: न्यायव्यवस्थातमिळनाडूच्या मुख्यमंत्र्यांची मोदींना चेन्नईत सर्वोच्च न्यायालयाचे खंडपीठ स्थापन करण्याची विनंतीपत्रात अनुच्छेद १३० चा उल्लेख आहे. त्यानुसार सर्वोच्च न्यायालय राष्ट्रपतींच्या मान्यतेने सरन्यायाधीश ठरवतील अशा ठिकाणी बसू शकते. ही मागणी प्रथम १९८० मध्ये मांडली गेली होती. सर्वोच्च न्यायालयाच्या पूर्ण न्यायालयाने (फुल कोर्ट) ७ ऑगस्ट २००७ रोजी आपल्या आधीच्या ठरावांपासून फारकत घेण्याचे समर्थन आढळले नाही असे नमूद केले.
जीएस२ — राज्यव्यवस्था: न्यायव्यवस्था/धार्मिक देणगी संस्थाचिदंबरम येथील नटराज मंदिरासंबंधीच्या मद्रास उच्च न्यायालयाच्या आदेशाला सर्वोच्च न्यायालयाची स्थगितीअरविंद कुमार आणि विपुल एम. पांचोली यांच्या खंडपीठाने व्यवस्थापन मंडळ स्थापन करणाऱ्या ३० ऑक्टोबरच्या उच्च न्यायालयाच्या आदेशाला स्थगिती दिली. तसेच पॅरेन्स पॅट्रिए अधिकारक्षेत्र केवळ सार्वजनिक मंदिरांपुरतेच मर्यादित आहे का, असा प्रश्न उपस्थित केला.
जीएस२ — संसद/उत्तरदायित्वलोकलेखा समिती अध्यक्षांची परिषद, तिरुवनंतपुरमसंसदेतील आणि २५ राज्य विधिमंडळांतील लोकलेखा समित्यांच्या अध्यक्षांनी आठ मुद्द्यांचा ठराव स्वीकारला. त्यात कृती अहवाल टिपणांसाठी प्रमाणित कालमर्यादा, संसदेच्या लेखा परिच्छेद देखरेख प्रणालीच्या (एपीएमएस) धर्तीवर राज्यांच्या डिजिटल देखरेख प्रणाली आणि महालेखापरीक्षकांसोबत न्यायवैद्यक साधने यांची मागणी आहे.
जीएस२ — प्रशासन: महिला व बाल संरक्षण/न्यायिक सुधारणाजलदगती विशेष न्यायालये (एफटीएससी) योजनेला ३१ मार्च २०३१ पर्यंत मुदतवाढकेंद्र पुरस्कृत योजनेचा खर्च ₹३,७८८.०४ कोटी आहे. त्यातील ₹२,३५३.१५ कोटींचा केंद्रीय वाटा निर्भया निधीतून दिला जातो. योजनेत ७७९ एफटीएससी कार्यरत आहेत (त्यापैकी ३९९ केवळ पॉक्सो न्यायालये) आणि ८५० न्यायालयांचे नियोजन आहे.
जीएस२/जीएस१ — राज्यव्यवस्था: नागरी स्वातंत्र्य/निषेधाचा अधिकार आणि स्वातंत्र्यलढादिल्ली पोलिसांचे एकतर्फी भारतीय नागरी सुरक्षा संहिता कलम १६३ अंतर्गत प्रतिबंधात्मक आदेश; संपादकीय: सार्वजनिक जागा आणि लोकशाही नागरिकत्वभारतीय नागरी सुरक्षा संहितेच्या कलम १६३ अंतर्गत सात आदेश, प्रत्येकाची कमाल वैधता ६० दिवस, हरकती ऐकून न घेता काढले गेले. हे सर्वोच्च न्यायालयात दाखल प्रतिज्ञापत्रात उघड झाले. संपादकीयात निषेधाच्या जागांचा प्रवास मांडला आहे: एस्प्लनेड मैदान (ऑगस्ट १९३० मध्ये नाव बदलून आझाद मैदान), संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ, पाटण्याचे गांधी मैदान (जेपींची संपूर्ण क्रांती) आणि शाहीन बाग. जंतरमंतर येथील निर्बंध असहमतीला सशर्त विशेषाधिकार मानतात, असा युक्तिवाद संपादकीयात आहे.
जीएस२ — राज्यव्यवस्था: न्यायव्यवस्था/शिक्षणकेरळ उच्च न्यायालय: शैक्षणिक संस्थांमध्ये धरणे, उपोषण आणि सत्याग्रहाला "स्थान नाही"न्यायमूर्ती अनिल के. नरेंद्रन आणि एस. मुरली कृष्ण यांच्या खंडपीठाने कालडी येथील श्री शंकराचार्य संस्कृत विद्यापीठातील निलंबित १६ एसएफआय कार्यकर्त्यांना सत्र परीक्षेस बसण्याची परवानगी देणारा एकल न्यायाधीशांचा आदेश रद्द केला.
जीएस२ — राज्यव्यवस्था: न्यायव्यवस्था/न्यायालयीन अवमानकर्नाटक उच्च न्यायालय: न्यायालयाचा आदेश बनावट करणाऱ्याला ३ महिन्यांचा तुरुंगवासन्यायमूर्ती डी.के. सिंह आणि एच. शांती भूषण यांच्या खंडपीठाने २०१७ च्या अंतरिम आदेशात फेरफार केल्याबद्दल चेतन कुमार यांना फौजदारी अवमानासाठी दोषी ठरवले. ही कार्यवाही न्यायालयीन अवमान अधिनियम, १९७१ अंतर्गत स्वतःहून (सुओ मोटो) सुरू केली होती.
जीएस२ — राज्यव्यवस्था: न्यायव्यवस्था/शहरी प्रशासनआदेशांचे पालन न केल्याबद्दल सर्वोच्च न्यायालयाने मुंबई महानगरपालिकेला फटकारले, अधिकाऱ्यांचे वेतन गोठवण्याचा इशाराअवमान याचिकेत सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांच्या नेतृत्वाखालील खंडपीठाने बेस्ट बस स्थानकासाठी राखीव जमिनीवरील अतिक्रमणांबद्दल महानगरपालिकेवर टीका केली. ती बांधकामे ४ नोव्हेंबर रोजी पाडल्याचे महानगरपालिकेने न्यायालयाला सांगितले.
जीएस२ — सामाजिक न्याय: शिक्षण/दिव्यांगत्वदिव्यांग विद्यार्थ्यांसाठी कॅल्क्युलेटरबाबत दिल्ली उच्च न्यायालयात जनहित याचिकाकेंद्र सरकार, सीबीएसई, एनसीईआरटी आणि परख यांना नोटिसा बजावल्या. बारावीच्या मंडळ परीक्षेतील कॅल्क्युलेटर सुविधा सध्या फक्त डिसकॅल्क्युलिया असलेल्या विद्यार्थ्यांपुरती मर्यादित आहे. गणित आणि लेखाशास्त्रात इतर दिव्यांगत्व असलेल्यांनाही ती लागू करण्याची मागणी याचिकेत आहे.
जीएस२ — राज्यव्यवस्था: विधिमंडळ/पक्षांतरबंदी, दहावी अनुसूचीबिहार: पक्षांतरबंदी कायद्यानुसार दोन अपक्ष विधान परिषद सदस्यांना अपात्र ठरवण्याची राजदची मागणीअपक्ष सदस्य बंसीधर ब्रजवासी आणि राहुल राज यांनी निवडून आल्यानंतर भाजपमध्ये कथितरीत्या "प्रवेश" केल्याबद्दल बिहार विधान परिषदेच्या कार्यवाहक सभापतींकडे निवेदन सादर करण्यात आले.
जीएस२ — प्रशासन: आरोग्य नियमननिकृष्ट औषधांना आळा घालण्यासाठी औषधे नियम, १९४५ मध्ये सुधारणा करण्याचा सरकारचा प्रस्तावमसुद्यानुसार निर्दिष्ट महत्त्वाच्या निकषांवर मानक दर्जाची नसलेली (एनएसक्यू) म्हणून घोषित औषधांचे उत्पादन परवाने कारणे दाखवा प्रक्रियेची वाट न पाहता तत्काळ निलंबित करता येतील. यावर ३० दिवसांत अभिप्राय मागवले आहेत.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/ऊर्जाग्रिड-स्तरीय ऊर्जा साठवणीसाठी ₹१४,५०० कोटींच्या व्यवहार्यता तफावत निधी योजनेला मंत्रिमंडळाची मंजुरी (२०२६-२७ ते २०३०-३१)एकूण ₹९७,६०० कोटींच्या गुंतवणुकीतून ९२ गिगावॅट तास क्षमतेला (६० गिगावॅट तास पंप साठवण, ३० गिगावॅट तास बॅटरी ऊर्जा साठवण प्रणाली, २ गिगावॅट तास इतर तंत्रज्ञाने) पाठबळ मिळेल. २०३१-३२ पर्यंत ४११ गिगावॅट तासांचे लक्ष्य असून वाटप दरआधारित स्पर्धात्मक बोलीद्वारे होईल.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था: आकडेवारी/सांख्यिकीसांख्यिकी प्रणालीच्या पुनर्रचनेसाठी ₹४,३७१ कोटींच्या विस्तार योजनेला मंत्रिमंडळाची मंजुरीविकसित भारत सांख्यिकी परिवर्तन, विश्लेषण आणि संशोधन उपक्रम २०२६-२७ ते २०३०-३१ या कालावधीसाठी आहे. त्यात आर्थिक गणनेसह तीन घटक आहेत.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/खनिजे: महत्त्वाची खनिजेदेशांतर्गत लिथियम व निकेल प्रक्रियेसाठी ₹२,८१४ कोटींची भांडवली खर्च सहाय्य योजनामंत्रिमंडळाने मंजूर केलेल्या या पंचवार्षिक योजनेचा उद्देश महत्त्वाच्या खनिजांची प्रक्रिया क्षमता उभारणे आणि आयातीवरील अवलंबित्व कमी करणे हा आहे.
जीएस३ — पर्यावरण/अर्थव्यवस्था: विमान वाहतूकराष्ट्रीय शाश्वत विमान इंधन (एसएएफ) धोरणाचा मसुदा"आर्थिक टँकरिंग" रोखण्यासाठी भारतीय विमानतळांवरून होणाऱ्या आंतरराष्ट्रीय उड्डाणांसाठी किमान ९०% इंधन विमान कंपन्यांनी येथेच खरेदी करावे, असा प्रस्ताव आहे. कोर्सिया अंतर्गत एसएएफ मिश्रण २०२७ मध्ये १%, २०२८ मध्ये २%, २०२९ मध्ये ३% आणि २०३० मध्ये ५% असेल. २०३५ साठी १०% आणि २०४० साठी २०% ही सूचक उद्दिष्टे आहेत.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/ऊर्जाभारताला नवीकरणीय ऊर्जेत ४०० अब्ज अमेरिकी डॉलरच्या प्राथमिक गुंतवणूक वचनबद्धतानवीन व नवीकरणीय ऊर्जा मंत्री प्रल्हाद जोशी यांनी भारत नवीकरणीय ऊर्जा परिषदेत या वचनबद्धता जाहीर केल्या. मान्यताप्राप्त मॉडेल व उत्पादकांची यादी (एएलएमएम) चौकट वाढवायची का, याबाबत सरकार १०-१५ दिवस उद्योगांशी सल्लामसलत करेल.
जीएस३/जीएस२ — अर्थव्यवस्था: गरिबी आणि सर्वसमावेशक वाढलेख: गरिबी निर्मूलनापासून समृद्धीकडेजागतिक बँकेच्या टिपणानुसार २०११-२०२३ मध्ये ४९६ दशलक्ष लोक गरिबीतून बाहेर पडले, तर अत्यंत गरिबी (दिवसाला ३ अमेरिकी डॉलर) २.६% आहे. दिवसाला २८ अमेरिकी डॉलरच्या मानकाच्या तुलनेत भारताची समृद्धी तफावत ४.९ आहे आणि ८०% लोकसंख्या दिवसाला ८.३० अमेरिकी डॉलरच्या रेषेखाली आहे.
जीएस३ — कृषी/आपत्ती व्यवस्थापनमहाराष्ट्रातील दुष्काळ निवारण: ७३ लाख शेतकऱ्यांना प्रत्येकी ₹५,०००अपुऱ्या पावसानंतर राज्याने ८५% क्षेत्र दुष्काळग्रस्त घोषित केले आहे.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था: भांडवली बाजारपाच दिवसांच्या तेजीनंतरही अस्थिरता निर्देशांक (व्हीआयएक्स) चढाचव्हीआयएक्स वर्षारंभापासून ६५.४% वाढला आहे, तर निफ्टी ५० जवळपास ८% खाली आहे. त्या दिवशी सेन्सेक्स ७७,३०१ वर आणि निफ्टी २३,९६० वर बंद झाला.
जीएस२/जीएस३ — आंतरराष्ट्रीय संबंध/अर्थव्यवस्था: शेजार आणि व्यापारबांगलादेशातील तयार कपडे उद्योगात वेतनावरून असंतोषकामगारांची सध्याच्या १२,५०० टकाऐवजी ३०,००० टका किमान वेतनाची मागणी आहे. हे क्षेत्र जगातील दुसरे सर्वात मोठे पोशाख निर्यातदार असून बांगलादेशाच्या निर्यात उत्पन्नाच्या ८०% पेक्षा जास्त वाटा देते. भारत (चौथा सर्वात मोठा वस्त्र निर्यातदार) हा वाढता स्पर्धक आहे.
जीएस३ — विज्ञान-तंत्रज्ञान: एआय/माहिती तंत्रज्ञान उद्योगअँथ्रोपिकचा सल्लागार उपक्रम: एआय मॉडेल कंपन्या सेवा क्षेत्रातअँथ्रोपिकचा ओड विथ अँथ्रोपिक आणि ओपनएआयचा डिप्लॉयको हे उपक्रम ग्राहक कंपन्यांमध्ये अभियंते नेमतात. यामुळे सल्लागार कंपन्यांसमोर तसेच टीसीएस व इन्फोसिससारख्या भारतीय माहिती तंत्रज्ञान सेवा कंपन्यांसमोर स्पर्धेची चिंता निर्माण झाली आहे.
जीएस२ — प्रशासन: स्वच्छता/प्रशासकीय सुधारणाविशेष स्वच्छता मोहीम: भंगार विल्हेवाटीतून ₹९६५ कोटींची कमाईमागील मोहिमेतील २३३.७५ लाख चौरस फुटांच्या तुलनेत यावेळी ६,२७६.८ लाख चौरस फूट जागा मोकळी झाल्याचे केंद्राने सांगितले.
जीएस३ — पर्यावरण: प्रदूषणदिल्लीची हवा गुणवत्ता ('अतिशय खराब', एक्यूआय ३७७) 'गंभीर' होण्याची शक्यता; राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रात सीएनजी बसवण्यात वाढहवा गुणवत्ता निर्देशांकाचे टप्पे — ३०१-४०० अतिशय खराब, ४०१-४५० गंभीर, ४५१-५०० गंभीर अधिक. दिल्लीतील पीएम२.५ मध्ये पराली जाळण्याचा वाटा दुप्पट होऊन १६.२८% झाला. दिल्लीबाहेर नोंदणी झालेल्या बीएस-४ वाहनांवरील निर्बंधांमुळे नोएडा, गाझियाबाद आणि गुरुग्राममध्ये सीएनजी बसवण्यात ५०% पर्यंत वाढ झाली.
जीएस३ — पर्यावरण: हवामान बदलॲमेझॉन कार्बन शोषकापासून निव्वळ उत्सर्जक बनले (नेचर अभ्यास)ॲमेझॉनने शोषलेल्यापेक्षा १.१७ अब्ज टन अधिक कार्बन उत्सर्जित केला; २०२४ (तीव्र एल निनो) हे सर्वाधिक उत्सर्जनाचे वर्ष ठरले. स्वतंत्रपणे, एका भारतीय अभ्यासानुसार उच्च उत्सर्जन परिस्थितीत २१०० पर्यंत वन वनस्पतींतील कार्बन ९७% वाढू शकतो.
जीएस३ — आपत्ती व्यवस्थापन/पर्यावरणइन्कॉइसकडून सागरी उष्णतेच्या लाटेचा इशारा आणि उंच लाटांचा सतर्कता इशारापृथ्वी विज्ञान मंत्रालयाअंतर्गत इन्कॉइसचा उष्णतेच्या लाटेचा निरीक्षण/सतर्कता इशारा अरबी समुद्र, हिंदी महासागर आणि बंगालच्या उपसागरासाठी आहे; समुद्र पृष्ठभाग तापमानातील विसंगती १ अंश सेल्सिअसपर्यंत आहे. कार निकोबारसाठी धोक्याचा इशारा देण्यात आला.
जीएस३ — विज्ञान-तंत्रज्ञान: अवकाशएनव्हीएस-०३ भूस्थिर कक्षेत पोहोचलाइस्रोच्या तिसऱ्या पुढील पिढीतील दिशादर्शन उपग्रहात (आयआरएनएसएस मालिकेचे सातत्य) स्वदेशी अणुघड्याळ असून तो एल१, एल५ आणि एस-बँड संकेत वाहून नेतो. २०२५ मध्ये एनव्हीएस-०२ ची कक्षा उंचावण्याची मोहीम व्हॉल्व्हमधील बिघाडामुळे अपयशी ठरली होती.
जीएस३ — पर्यावरण: वन्यजीव संवर्धनशेनकोट्टई-आर्यंकावू घाट विभागात रेल्वेच्या धडकेत वाघाचा मृत्यूतेनकासी वन विभागाने राष्ट्रीय व्याघ्र संवर्धन प्राधिकरणाच्या कार्यपद्धतीनुसार जागेवरच शवविच्छेदन करून मृतदेहाचे दहन केले.
जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंध: भारत-अमेरिका/पश्चिम आशियाइराणला मदत केल्याबद्दल अमेरिकेचे भारतीय आणि तुर्की कंपन्यांवर निर्बंधइराणची तेल विक्री रोखण्याच्या उद्देशाने ट्रम्प प्रशासनाच्या "ऑपरेशन इकॉनॉमिक आउटकास्ट" अंतर्गत हे निर्बंध लादले आहेत.
जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंध: पूर्व आशियाअमेरिकेशी चर्चा नाकारल्यानंतर उत्तर कोरियाकडून क्षेपणास्त्र प्रक्षेपणबिनान्स क्रिप्टो चोरीमागे उत्तर कोरियाचे हॅकर असल्याच्या अमेरिकी आरोपांना प्योंगयांगने विरोध केल्यानंतर हे प्रक्षेपण झाले.
जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंध: शेजार/संस्कृतीभूतानचा नऊ तासांत १०८ स्तूपांचा गिनीज विक्रमहे स्तूप (जांगचुब चोर्टेन) गेलेफू माइंडफुलनेस सिटीचा (जीएमसी) पाया आहेत. ही अध्यात्मावर आधारित नैतिक आर्थिक केंद्र आहे. क्रमांक ७६ चा चोर्टेन पंतप्रधान मोदींना समर्पित आहे.
जीएस३ — अंतर्गत सुरक्षा: ईशान्य भारतमणिपूर: प्रतिस्पर्धी नागा सशस्त्र गटांच्या चकमकीत चार ठारनोनी जिल्ह्यातील ताओदाईजांग येथील चकमकीत झेडयूएफ (जेनचुई), झेडयूएफ (कामसन) आणि एनएससीएन (आयएम) सामील होते. कांगपोकपी येथील कुकी-झो बंद ४८ तासांनी वाढवण्यात आला.
जीएस२/जीएस३ — पोलीस सुधारणा/मानवी हक्कगुवाहाटी हॉटेल गोळीबारातील आरोपी कथित पोलीस चकमकीत ठार२६ ऑक्टोबरच्या गोळीबारात पाच जण ठार झाले होते; त्याचा मुख्य आरोपी घनकांत गोगोई हा न्यायालयात हजर करण्याच्या वॉरंटवर नेले जात असताना शिवसागर येथे कथित पोलीस कारवाईत ठार झाला.
जीएस३ — संरक्षणआयएनएस ब्रह्मपुत्रा उलटण्याप्रकरणी नौदलाचा कोर्ट मार्शलकमांडिंग ऑफिसर (कॅप्टन) आणि ऑफिसर ऑफ द डे (लेफ्टनंट कमांडर) यांच्याविरुद्धची कार्यवाही १२ ऑक्टोबर रोजी सुरू झाली. जुलै २०२४ मध्ये दुरुस्तीदरम्यान लागलेल्या आगीनंतर मुंबई नौदल गोदीत ही युद्धनौका अंशतः उलटली आणि एक नौसैनिक बुडून मरण पावला.
जीएस३ — अंतर्गत सुरक्षा/मनी लॉन्डरिंगमहादेव सट्टेबाजी ॲपचा 'सूत्रधार' सौरभ चंद्राकरला सीबीआयची ८ दिवसांची कोठडी₹६,००० कोटींच्या घोटाळ्यात त्याला ओमानमधून प्रत्यर्पित करण्यात आले. सीबीआयने २०२४ मध्ये तपास हाती घेतला, तर मनी लॉन्डरिंगचा तपास ईडी करत आहे.
जीएस२/जीएस३ — प्रशासन: संघराज्यवाद/मनी लॉन्डरिंगपंजाबमधील मनी लॉन्डरिंग प्रकरणात ईडीचे आपच्या मोगा आमदारावर छापेसरकारी मालमत्ता फसवणुकीने हस्तगत केल्याच्या आरोपांवरील तपासात सात ठिकाणी झडती घेण्यात आली.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/मनी लॉन्डरिंग: सहकारी संस्थाभारत लझना बहुराज्यीय सहकारी संस्था (बीएलएम) प्रकरणात ईडीची ११ ठिकाणी झडतीसार्वजनिक ठेवी नातेवाईकांच्या खात्यांत वळवल्याच्या आरोपावरून आर. प्रेमकुमार यांच्यावर तपास केंद्रित आहे.
जीएस३ — विज्ञान-तंत्रज्ञान: संशोधन धोरणसंपादकीय: विज्ञानाने 'अव्वल २%' या शिक्क्याच्या पलीकडे जावेही माहिती संच (जॉन आयोनिडिस आणि सहकारी) स्कोपसमधील उद्धरणांवर अवलंबून आहे आणि प्रादेशिक भाषांतील कामाकडे दुर्लक्ष करतो. संपादकीयात स्विस राष्ट्रीय विज्ञान प्रतिष्ठानचा उल्लेख आहे, जे अर्जदारांना उद्धरण संख्या आणि क्रमवारी वगळण्यास सांगते.
जीएस२ — आरोग्य प्रशासन / जीएस३ — विज्ञान व तंत्रज्ञानअनुसूची एम दुरुस्ती (औषधे नियम, १९४५)आरोग्य मंत्रालयाने २८ ऑक्टोबर २०२६ च्या जी.एस.आर. ९५३(ई) द्वारे अनुसूची एम मध्ये दुरुस्ती प्रस्तावित केली. निर्जंतुक उत्पादनांसाठीच्या जागतिक आरोग्य संघटनेच्या टीआरएस क्र. १०४४ (परिशिष्ट २) मधील चांगल्या उत्पादन पद्धतींशी (जीएमपी) ग्रेड ए स्वच्छ क्षेत्रातील सूक्ष्मजीव मर्यादा सुसंगत करणे हा उद्देश आहे. ग्रेड ए क्षेत्रात कोणतीही सूक्ष्मजीव वाढ आढळल्यास ती चौकशीसाठी कारणीभूत ठरेल.
जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंधभारत–कॅनडा पहिला संरक्षण संवाद३ नोव्हेंबर २०२६ रोजी आभासी पद्धतीने पार पडला. संरक्षण मंत्रालयाचे (आंतरराष्ट्रीय सहकार्य) सहसचिव डॉ. अमित तेलंग आणि कॅनडाच्या राष्ट्रीय संरक्षण विभागाचे सहायक उपमंत्री (धोरण) स्कॉट मिलर यांनी सहअध्यक्षपद भूषवले. २ मार्च २०२६ च्या मोदी–कार्नी संयुक्त निवेदनानंतर संरक्षण औद्योगिक सहकार्य, लष्करी-तांत्रिक सहकार्य आणि संरक्षण संशोधन व विकास ही प्राधान्य क्षेत्रे म्हणून अधोरेखित करण्यात आली.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/पर्यावरणपीएम सूर्य घर: मोफत वीज योजना / भारत नवीकरणीय ऊर्जा शिखर परिषद व प्रदर्शन २०२६भारतात दर सहा दिवसांत सुमारे १ लाख छतावरील सौर संच बसवले जातात. सौर क्षमता ३ गिगावॅट (२०१४) वरून १७२ गिगावॅटपर्यंत वाढली. राष्ट्रीय हरित हायड्रोजन अभियानाचे २०३० पर्यंत दरवर्षी ५० लाख टन हरित हायड्रोजन क्षमतेचे उद्दिष्ट आहे. सौर मॉड्यूल उत्पादन क्षमता २०० गिगावॅटपेक्षा जास्त, तर सौर सेल उत्पादन क्षमता सुमारे ४५ गिगावॅट आहे.
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/पायाभूत सुविधाभारतीय रेल्वे मालवाहतूक, ऑक्टोबर २०२६ऑक्टोबर महिन्यातील विक्रमी मालवाहतूक १४५.०७ दशलक्ष टन झाली (१३३.९३ दशलक्ष टनांवरून ८.३२ टक्के वाढ). अन्नधान्य वाहतुकीत २६.३ टक्के आणि देशांतर्गत कोळसा वाहतुकीत १६.० टक्के वाढ झाली. आर्थिक वर्ष २०२६-२७ मधील एप्रिल–ऑक्टोबर कालावधीतील मालवाहतूक ९७८.७८ दशलक्ष टन होती (४.६७ टक्के वाढ).
जीएस३ — अर्थव्यवस्था/बँकिंग; स्पर्धा कायदाभारतीय स्पर्धा आयोगाची कोटक महिंद्रा बँक–डॉइश बँक भारत व्यवसाय व्यवहारास मंजुरीस्पर्धा अधिनियम, २००२ अंतर्गत वैधानिक नियामक असलेल्या भारतीय स्पर्धा आयोगाने कोटक बँकेला डॉइश बँक एजीचा भारतातील किरकोळ बँकिंग, खाजगी बँकिंग आणि संपत्ती व्यवस्थापन व्यवसाय चालू व्यवसाय म्हणून एकत्रित विक्री (स्लंप सेल) पद्धतीने ताब्यात घेण्यास मंजुरी दिली.
जीएस३ — पर्यावरण / जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंधएनडीसी-टीआयए दुसऱ्या टप्प्याअंतर्गत नीती आयोग–जीआयझेड कराररस्ते मालवाहतुकीचे कार्बन उत्सर्जन कमी करण्यासाठी राष्ट्रीय निर्धारित योगदान–आशियासाठी वाहतूक उपक्रम (एनडीसी-टीआयए) दुसऱ्या टप्प्याअंतर्गत ३ नोव्हेंबर २०२६ रोजी अंमलबजावणी करार झाला. या टप्प्यास जर्मनीच्या आंतरराष्ट्रीय हवामान उपक्रमाचे (आयकेआय) सहाय्य आहे. डब्ल्यूआरआय इंडिया, आयसीसीटी इंडिया आणि अगोरा एनर्जीवेंडे हे अंमलबजावणी भागीदारांपैकी आहेत.
जीएस२ — आंतरराष्ट्रीय संबंध / जीएस३ — विज्ञान व तंत्रज्ञानसीएसआयआर–दक्षिण (आरआयएस) सहयोग पत्र३ नोव्हेंबर २०२६ रोजी सीएसआयआर आणि आरआयएस मधील दक्षिण – जागतिक दक्षिणेसाठीचे उत्कृष्टता केंद्र यांच्यात स्वाक्षरी झाली. विज्ञान व तंत्रज्ञान सहकार्य, तंत्रज्ञान हस्तांतरण आणि जागतिक दक्षिणेसाठी दक्षिण-दक्षिण सहकार्याला चालना देणे हा उद्देश आहे. आरोग्यसेवा, शेती, नील अर्थव्यवस्था आणि डिजिटल अर्थव्यवस्था ही सहकार्य क्षेत्रे नमूद केली आहेत.
जीएस३ — विज्ञान व तंत्रज्ञान/प्रशासनट्रायकडून नेटवर्क अनुभव मंच सुरूट्रायच्या मायस्पीड आणि मायकॉल ॲप्सवरील वापरकर्त्यांचा चाचणी डेटा आणि स्वतंत्र ड्राइव्ह टेस्ट डेटा एकत्र करणारा भौगोलिक-स्थानिक डॅशबोर्ड तसेच अवांछित व्यावसायिक संदेशांची तक्रार करण्यासाठी डीएनडी (व्यत्यय आणू नका) सुविधेचा वेब इंटरफेस. ट्रायच्या मायस्पीड एसडीकेमुळे तृतीय-पक्ष ॲप्सना कनेक्टिव्हिटी मापन आपल्यात समाविष्ट करता येते.
जीएस३ — विज्ञान व तंत्रज्ञान६जी साठी जेएनसीएएसआरचा टेराहर्ट्झ सिलिकॉन चिपविज्ञान व तंत्रज्ञान विभागाच्या अखत्यारीतील स्वायत्त संस्था जेएनसीएएसआरच्या टोपोलॉजिकल फोटॉनिक्स चिपने "फोटॉनिक क्लाइन टनेलिंग" वापरून ३१०–३६० गिगाहर्ट्झ वर १०० गिगाबिट प्रति सेकंद डेटा अभियांत्रिकी अडथळ्याच्या पलीकडे फक्त सुमारे १–२ टक्के हानीसह प्रसारित केला. हे संशोधन ॲडव्हान्स्ड मटेरियल्स मध्ये प्रकाशित झाले.
जीएस२ — सामाजिक न्यायपीएम विकास आढावा — "समावेश से विकास"अल्पसंख्याक व्यवहार मंत्रालयाने अल्पसंख्याक समुदायांसाठीच्या कौशल्य विकास योजनेचा, प्रधानमंत्री विरासत का संवर्धन (पीएम विकास) चा, आढावा घेतला. पिथमपूर ऑटो क्लस्टर (२,४०० प्रशिक्षणार्थी), सीईएमएस (६,३००) आणि आयईडी (९००, सोलर पीव्ही इन्स्टॉलर "सूर्यमित्र") यांच्याशी सामंजस्य करार केले. काश्मीर केंद्रीय विद्यापीठाशी झालेला स्वतंत्र सामंजस्य करार गांदरबल येथील १२० विलो हस्तकला कारागिरांसाठी आहे.
जीएस२ — सामाजिक न्याय / जीएस३ — अर्थव्यवस्थादिल्ली-एनसीआरबाहेरील पहिला राष्ट्रीय सरस मेळा, विजयवाडाग्रामीण विकास मंत्रालयाने आंध्र प्रदेश सरकारच्या सहकार्याने आयोजित केला. १२.८ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त विक्री आणि १२ लाखांपेक्षा जास्त अभ्यागत. २०२९ पर्यंत सहा कोटी लखपती दीदी तयार करण्याच्या डे-एनआरएलएमच्या उद्दिष्टाशी निगडित (लखपती दीदी: ज्या स्वयंसहायता गटाच्या सदस्याच्या कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न किमान १ लाख रुपये आहे).
जीएस१ — संस्कृतीकाशी तमिळ संगमम् ५.० ची तयारीपाचवी आवृत्ती २८ नोव्हेंबर–१२ डिसेंबर २०२६ दरम्यान 'तिरुक्कुरळ पयिल्वोम – तिरुक्कुरळ अभ्यास करेन' या संकल्पनेवर आयोजित होणार आहे. तमिळनाडूतील सुमारे १,४०० प्रतिनिधी वाराणसी, प्रयागराज आणि अयोध्येला भेट देतील. केंद्रीय शास्त्रीय तमिळ संस्था (सीआयसीटी), आयआयटी मद्रास आणि बनारस हिंदू विद्यापीठ या प्रमुख संस्था आहेत.
जीएस२ — प्रशासन / जीएस३ — अर्थव्यवस्थापर्यायी विवाद निराकरणावर आयआयसीए–आयएएमसी सामंजस्य करारकॉर्पोरेट व्यवहार मंत्रालयाच्या अखत्यारीतील स्वायत्त संस्था असलेल्या भारतीय कॉर्पोरेट व्यवहार संस्थेने (आयआयसीए) हैदराबाद येथील आंतरराष्ट्रीय लवाद व मध्यस्थी केंद्राशी (आयएएमसी) प्रशिक्षित लवाद व मध्यस्थांचा संच तयार करण्यासाठी आणि पर्यायी विवाद निराकरण परिसंस्था बळकट करण्यासाठी सामंजस्य करार केला.
जीएस३ — कृषीमॅनेज, हैदराबाद ला कौशल्य उत्कृष्टता केंद्र (कृषी) म्हणून मान्यताकृषी व शेतकरी कल्याण मंत्रालयाच्या अखत्यारीतील, १९८७ मध्ये स्थापन झालेल्या राष्ट्रीय कृषी विस्तार व्यवस्थापन संस्थेला (मॅनेज) कौशल्य विकास व उद्योजकता मंत्रालयाने कृषी क्षेत्रातील कौशल्य उत्कृष्टता केंद्र म्हणून मान्यता दिली. ही मान्यता तीन वर्षांसाठी वैध आहे.