జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: భారత్–అమెరికా–చైనా త్రికోణంకొత్త సమతౌల్యంషీ–ట్రంప్ చర్చలు బుసాన్ వాణిజ్య సంధిని రెండు నెలలు, ౩౦ బిలియన్ డాలర్ల పరస్పర సుంకాల తగ్గింపు ఏర్పాటును కూడా పొడిగించాయి. అమెరికా–చైనా కృత్రిమ మేధ సంభాషణ వేదికను, వాణిజ్య, పెట్టుబడి మండలిని కూడా ఏర్పాటు చేశాయి. ఇది "నియంత్రిత పోటీ"ని సూచిస్తుంది, భారత్ దీనిని గమనించాలి.
జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: ఐరాస భద్రతా మండలి సంస్కరణలుఐరాస భద్రతా మండలిలో భారత్ శాశ్వత సభ్యత్వ ప్రయత్నానికి రష్యా మద్దతురష్యా విదేశాంగ మంత్రి సెర్గీ లావ్రోవ్ ఐరాస సర్వసభ్య సమావేశంలో మాట్లాడుతూ, భారత్, బ్రెజిల్ శాశ్వత సభ్యత్వ అభ్యర్థిత్వాలకు రష్యా మద్దతు ఇస్తుందని చెప్పారు. జర్మనీ, జపాన్లకు అదనపు స్థానాలను వ్యతిరేకిస్తోంది, ఆఫ్రికా ప్రయోజనాలు నెరవేరాలని కోరుతోంది.
జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: భారత్–కెనడాభారత్, కెనడా సంబంధాలు 'ఉన్నత స్థాయి'కిఐరాస సర్వసభ్య సమావేశం ౮౧వ సమావేశం సందర్భంగా విదేశాంగ మంత్రి ఎస్. జైశంకర్ కెనడా విదేశాంగ మంత్రి అనితా ఆనంద్ను కలిశారు. ప్రతిపాదిత భారత్–కెనడా స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందం ద్వారా ౨౦౩౦ నాటికి ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని ఏటా ౭౦ బిలియన్ కెనడా డాలర్లకు చేర్చాలని లక్ష్యం. ప్రధాని మోదీ డిసెంబర్ నెల ప్రాంతంలో కెనడా సందర్శించే అవకాశం ఉంది.
జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: పశ్చిమాసియా సంక్షోభంహార్ముజ్ పునఃప్రారంభ ప్రణాళికపై ఇరాన్ పట్టులెబనాన్తో సహా అన్ని చోట్లా శత్రుత్వాల ముగింపు, స్తంభింపజేసిన ఆస్తుల విడుదల, చమురు ఆంక్షల ఎత్తివేత, అమెరికా నౌకా దిగ్బంధం ముగింపు షరతులుగా ఇరాన్ హార్ముజ్ జలసంధి పునఃప్రారంభాన్ని నిర్ణయిస్తోంది. అమెరికా అధ్యక్షుడు ట్రంప్ ఈ ప్రణాళికను తిరస్కరించారు.
జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: పశ్చిమాసియా/ఎర్ర సముద్రంయెమెన్పై సౌదీ అరేబియా ప్రాణాంతక వైమానిక దాడులు చేసిందని హూతీల ఆరోపణబాబ్ అల్-మందబ్ జలసంధితో సహా యెమెన్ ఎర్ర సముద్ర తీరమంతటినీ హూతీలు స్వాధీనం చేసుకున్నారు. హార్ముజ్ను ఇరాన్ మూసివేయడంతో ఇప్పటికే దెబ్బతిన్న సౌదీ ఇంధన ఎగుమతులను దిగ్బంధించారు.
జీఎస్౨/జీఎస్౩ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు/భద్రత: ఆఫ్ఘనిస్థాన్–పాకిస్థాన్౨౮ మంది యోధులు హతం, ౩౨ మంది పట్టుబడ్డారని తాలిబన్ల ప్రకటన"పాకిస్థాన్ నుంచి పంపిన" ఐఎస్ అనుబంధ యోధులను నూరిస్తాన్ ప్రావిన్స్లోని కమ్దేశ్ జిల్లాలో హతమార్చామని లేదా పట్టుకున్నామని తాలిబన్ రక్షణ మంత్రిత్వ శాఖ తెలిపింది. పాకిస్థాన్ ఈ వాదనను నిరాధారమని తోసిపుచ్చింది.
జీఎస్౨ — అంతర్జాతీయ సంబంధాలు: ఇజ్రాయెల్–పాలస్తీనావెస్ట్ బ్యాంక్లో యుద్ధం, గాజాలో విలీనం కావాలని ఇజ్రాయెల్ మంత్రి పిలుపుఆర్థిక మంత్రి బెజలేల్ స్మోట్రిచ్ లెబనాన్లో లిటాని నది వరకు, గాజాలో "పసుపు రేఖ" వరకు విలీనం చేసుకోవాలని కోరారు. గాజా ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకారం మృతుల సంఖ్య ౭౪,౦౧౬. గత సంవత్సరం అక్టోబర్ ౧౦ నాటి కాల్పుల విరమణ తర్వాత ౧,౧౪౫ మంది మరణించారు.
జీఎస్౩ — ఆర్థిక వ్యవస్థ: సరఫరా గొలుసులు/తయారీ రంగంప్రపంచ ఉత్పత్తిలో చైనా నుంచి వైదొలగే వైరుధ్యంకర్మాగారాలను తరలించడం కంటే పారిశ్రామిక పర్యావరణ వ్యవస్థలను తరలించడం కష్టం. చైనా-ప్లస్-వన్ వల్ల భారత్కు కలిగే లాభం (హర్యానాలో టీడీకే, మురాటా) దేశీయ సరఫరాదారుల అనుసంధానాలను ఎంతగా బలోపేతం చేస్తామనే దానిపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
జీఎస్౩ — ఆర్థిక వ్యవస్థ: నౌకా నిర్మాణం/నౌకాశ్రయాలుఅభివృద్ధికి దక్షిణ నౌకాశ్రయ మార్గంతూత్తుక్కుడిలో భారత్ మొట్టమొదటి భారీ గ్రీన్ఫీల్డ్ నౌకా నిర్మాణ కేంద్రం, సుమారు ౩౮,౦౦౦ కోట్ల రూపాయల పెట్టుబడి, ఏటా ౨.౫ మిలియన్ స్థూల టన్నుల సామర్థ్యంతో. హెచ్డీ కేఎస్ఓఈ, ఎన్షిప్-టీఎన్ (వీఓసీ పోర్ట్ అథారిటీ + సిప్కాట్ ప్రత్యేక ప్రయోజన సంస్థ), సాగరమాల ఫైనాన్స్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ మధ్య త్రైపాక్షిక అవగాహన ఒప్పందం కుదిరింది. మొదటి దశకు సుమారు ౧,౭౦౦ ఎకరాలను గుర్తించారు.
జీఎస్౩ — ఆర్థిక వ్యవస్థ: బ్యాంకింగ్/కార్మిక రంగంమూడు రోజుల సమ్మెను వాయిదా వేసిన బ్యాంకు సంఘాలువారానికి ఐదు రోజుల బ్యాంకింగ్పై ఉన్నత స్థాయి కమిటీని ఏర్పాటు చేయడానికి ఐబీఏ అంగీకరించడంతో, సెప్టెంబర్ ౨౮–౩౦ తేదీలకు ప్రణాళిక చేసిన సమ్మెను యూఎఫ్బీయూ (ఏడు సంఘాల ఉమ్మడి వేదిక) వాయిదా వేసింది. ఎన్పీఎస్ నుంచి ఓపీఎస్కు మారే ఐచ్ఛికం కూడా ఇతర డిమాండ్లలో ఉంది.
జీఎస్౩ — ఆర్థిక వ్యవస్థ: బీమా/విపత్తు ప్రమాదంబీమా రక్షణ సంస్కృతిని నిర్మించడంసాధారణ బీమా వ్యాప్తి జీడీపీలో సుమారు ౧% మాత్రమే, ప్రపంచ సగటు ౪%కు పైగా ఉంది. వాతావరణ స్థితిస్థాపకతకు ప్రకృతి విపత్తుల బీమా రక్షణ అత్యంత కీలకమని వ్యాసం వాదిస్తుంది.
జీఎస్౨ — రాజ్యవ్యవస్థ: కేంద్రం–రాష్ట్రాలు/ఈడీ అధికారాలుసీఎంఆర్ఎల్–ఎక్సాలాజిక్ కేసు: ఈడీ నివేదిక మాత్రమే ఎఫ్ఐఆర్కు ఆధారం కాదుమనీలాండరింగ్ నిరోధక చట్టం (పీఎంఎల్ఏ) దర్యాప్తు ఫలితాల ఆధారంగా ఈడీ చేసిన ప్రతిపాదనపై ఎఫ్ఐఆర్ నమోదు చేయకుండా, అడ్వకేట్ జనరల్ సలహా మేరకు కేరళం ప్రాథమిక విచారణకు ఆదేశించింది. తమ రికార్డులను సమర్పించాలని కేరళ హైకోర్టు ఈడీని ఆదేశించింది. తదుపరి విచారణ సెప్టెంబర్ ౨౯న.
జీఎస్౧/జీఎస్౨ — సమాజం/న్యాయవ్యవస్థడేటా పాయింట్: అత్యాచార కేసులు, శిక్షలుఎన్సీఆర్బీ ౨౦౨౪ గణాంకాల ప్రకారం విచారణలో ఉన్న అత్యాచార కేసులు సుమారు ౨,౦౬,౭౭౭, వీటిలో దాదాపు ౯౦% సంవత్సరాంతానికి పెండింగ్లో ఉన్నాయి. పరిష్కారమైన ౨౦,౫౮౭ కేసులలో సుమారు ౬౮% నిర్దోషిగా విడుదలతో, ౨౪% శిక్షతో ముగిశాయి. అందువల్ల ఆ సంవత్సరంలో విచారణ అనంతరం శిక్ష పడినవి కేవలం ౨% మాత్రమే.
జీఎస్౨ — రాజ్యవ్యవస్థ/సామాజిక న్యాయంహల్ద్వానీ 'శుద్ధి కర్మ' వివాదంకాంగ్రెస్ పౌర హక్కుల పరిరక్షణ చట్టం, ౧౯౫౫ను, షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగల (అత్యాచారాల నిరోధక) చట్టం, ౧౯౮౯ను ప్రస్తావిస్తోంది. ఆగస్టు ౧౧న జరిగిన ఘటనకు సుమారు నెల తర్వాత, సెప్టెంబర్ ౮న మాత్రమే "తెలియని వ్యక్తులపై" నైనిటాల్ పోలీసులు ఎఫ్ఐఆర్ నమోదు చేశారు.
జీఎస్౨ — సామాజిక న్యాయం: గిరిజన విద్యనాసిక్ నుంచి ముంబై వరకు గిరిజన విద్యార్థుల ౧౮౦ కిలోమీటర్ల పాదయాత్రమెరుగైన సౌకర్యాలు, భద్రత, ప్రభుత్వ నిర్వహణలోని వసతి పాఠశాలల్లో విద్యార్థుల మరణాలపై స్వతంత్ర విచారణ, గిరిజన అభివృద్ధి శాఖ మంత్రి రాజీనామా కావాలని విద్యార్థులు డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
జీఎస్౨ — సామాజిక న్యాయం/విద్యవిద్యార్థుల ఆత్మహత్యపై ఐఐటీ-బాంబే పూర్వ విద్యార్థులుసంస్థలో వరుసగా జరిగిన ఆత్మహత్యలను ప్రస్తావిస్తూ, కులఆధారిత వేధింపులపై నిష్పాక్షిక విచారణ, మానసిక ఆరోగ్య సర్వే, అధ్యాపకులకు తప్పనిసరి అవగాహన శిక్షణ కావాలని పూర్వ విద్యార్థులు కోరారు.
జీఎస్౨ — సామాజిక న్యాయం: బాలల పరిరక్షణఅరుణాచల్ ప్రదేశ్లో పిల్లల అక్రమ రవాణా ముఠానామ్సాయ్ జిల్లాలో రక్షించిన పిల్లల సంఖ్య ౧౯ నుంచి ౫౧కి పెరిగింది (నలుగురు పెద్దవారితో సహా). మొదట రక్షించిన ౧౯ మందిలో ఎక్కువమంది ఎనిమిదేళ్ల లోపు వారు.
జీఎస్౨ — రాజ్యవ్యవస్థ: ఎన్నికలు/ఉప ఎన్నికలుపశ్చిమ బెంగాల్లో నందిగ్రామ్, రేజీనగర్ ఉప ఎన్నికలుభవానీపూర్ను నిలబెట్టుకోవడానికి సువేందు అధికారి నందిగ్రామ్ను ఖాళీ చేశారు. జూన్ ౪న రాజీనామా చేయడంతో హుమాయున్ కబీర్ (ఏజేయూపీ) రేజీనగర్ను ఖాళీ చేశారు. ప్రతిపక్ష అభ్యర్థులు పోలీసుల బెదిరింపులను ఆరోపిస్తున్నారు, భారతీయ జనతా పార్టీ మాత్రమే చురుగ్గా ప్రచారం చేస్తోంది.
జీఎస్౩ — విపత్తు నిర్వహణఉత్తరప్రదేశ్, ఛత్తీస్గఢ్లలో వరదలు, భారీ వర్షాలుఉత్తరప్రదేశ్లో ౫౬ మరణాలు నమోదయ్యాయి. ౨౪ గంటల్లో ౪౫.౧ మిల్లీమీటర్ల వర్షం కురిసింది (సాధారణం ౧.౮ మిల్లీమీటర్లు). ఎనిమిది జిల్లాలు వరద ప్రభావితమయ్యాయి. ఛత్తీస్గఢ్లో సుమారు ౫,౦౦౦ మందిని రక్షించారు, ఇంద్రావతి నది ప్రమాద స్థాయి కంటే ౪.౨౬ మీటర్ల పైన ప్రవహించింది.
జీఎస్౩ — పర్యావరణం: జీవవైవిధ్యం/పశ్చిమ కనుమలుకేరళంలోని కొల్లంలో కొత్త బెగోనియా జాతి గుర్తింపుజేఎన్టీబీజీఆర్ఐ పరిశోధకులు దీనికి బెగోనియా రాజ్విక్రమణి అని పేరు పెట్టారు (ఫైటోటాక్సాలో ప్రచురితం). ఇది రోజ్మలలో ౨౦౦–౩౫౦ మీటర్ల ఎత్తులో మాత్రమే కనిపిస్తుంది. రాష్ట్ర పర్యావరణ సున్నిత ప్రాంత సిఫార్సులు వార్తల్లో ఉన్న సమయంలో ఈ ఆవిష్కరణ జరిగింది.
జీఎస్౩ — విజ్ఞానశాస్త్ర సాంకేతికత/పౌర విమానయానంబోయింగ్ ౭౩౭-మ్యాక్స్ సాఫ్ట్వేర్ లోపంల్యాండింగ్ ప్రయత్నాన్ని విరమించిన తర్వాత ఒక సాఫ్ట్వేర్ సమస్య వల్ల స్వయంచాలక విమాన మార్గదర్శక వ్యవస్థ నిలిచిపోవచ్చు. భారత్లో ౯౬ ౭౩౭-మ్యాక్స్ విమానాలు ఉన్నాయి (ఎయిర్ ఇండియా ఎక్స్ప్రెస్ ౫౩, ఆకాశ ఎయిర్ ౪౩). ఏదైనా విచారణపై డీజీసీఏ స్పందించలేదు.
జీఎస్౩ — విజ్ఞానశాస్త్ర సాంకేతికత: కృత్రిమ మేధ పాలనకృత్రిమ మేధ భద్రతపై పరిశ్రమ దిగ్గజాలు౨౦౨౩లో ఏర్పాటైన అమెరికా కృత్రిమ మేధ ప్రమాణాలు, ఆవిష్కరణల కేంద్రం (సీఏఐఎస్ఐ) అత్యాధునిక నమూనాలను స్వచ్ఛందంగా పరీక్షిస్తుంది. కృత్రిమ మేధ భద్రత పరీక్షలకు సార్వత్రిక ప్రమాణాలు లేవు, కొత్త కృత్రిమ మేధ నియంత్రణను ట్రంప్ పరిపాలన దూరంగా ఉంచింది.